Hoe zeg je iets lastigs tegen een cliënt, zonder dat die zich schaamt?
Lotte is helpende en komt al een tijdje bij mevrouw Elster. Ze doen samen de was. Mevrouw Elster is sinds kort incontinent en vergeet soms de inleggers uit haar ondergoed te halen. De wasmand wordt vochtig en gaat ruiken, en Lotte ziet schimmelplekken op kleding. Mevrouw Elster heeft het zelf niet door. Hoe breng je dit voorzichtig ter sprake, alleen met haar en niet waar bezoek bij is?
Deze basistraining communicatie in de zorg is voor de helpende (plus), verzorgenden en verpleegkundigen en welzijnsmedewerkers. Je oefent met gesprekken met cliënten, mantelzorgers en collega’s. Werk je als huishoudelijke hulp of leefondersteuner? Dan is De basis van communicatie de versie voor jouw werk.
Sommige voorbeeldvragen gaan over douchen, steunkousen of een katheterzak. Die zorg hoort bij helpenden en verzorgenden. Als welzijnsmedewerker gebruik je dezelfde soorten vragen en ezelsbruggetjes in je eigen gesprekken. Voor iedereen geldt: hoort iets niet bij je taken, dan zeg je dat eerlijk en vraag je het na bij je leidinggevende.
Wat je leert
- Je let op wat je zegt, hoe je het zegt en hoe de ander het begrijpt.
- Je gebruikt LSD, OEN en ANNA om te checken wat iemand bedoelt, en laat OMA thuis.
- Je kiest bewust tussen een open, gesloten, keuze- of controlevraag en herkent een suggestieve vraag.
- Je geeft concrete feedback en gaat bij feedback niet meteen in discussie.
- Je sluit aan bij de vier rollen van de mantelzorger: zorgpartner, hulpvrager, persoonlijke relatie en expert.
- Je maakt samen een werkafspraak over wie, wat, waar en wanneer.
Waar je op let
- Een cliënt met dementie begrijpt woorden soms niet meer, maar je stem en lichaamstaal vaak nog wel.
- Een boze blik betekent niet altijd dat iemand boos op jou is: vraag het na.
- Wat een collega over een cliënt vertelt, check je bij de cliënt zelf, en je vertelt het niet zomaar door.
- Zie je signalen van overbelasting bij een mantelzorger, dan heeft die zelf ook steun nodig.