Hoe help je een cliënt veranderen zonder advies te geven?
Mevrouw Jansen vertelt aan Daan, haar leefondersteuner: "Ik wandelde een tijdje elke ochtend, maar nu doe ik dat niet meer." Daan wil meteen zeggen: "Zullen we morgen samen een stukje lopen?" Dat is de reparatiereflex: direct een oplossing geven. Het voelt behulpzaam, maar mevrouw schiet eerder in de verdediging. Met motiverende gespreksvoering vraagt Daan eerst waarom ze er toen mee begon.
De training is voor iedereen die gesprekken voert met cliënten of naasten: leefondersteuners, helpenden, verzorgenden, verpleegkundigen, welzijnsmedewerkers, mantelzorgers en vrijwilligers. MG helpt als iemand twijfelt, weerstand toont bij adviezen of zegt te willen veranderen maar niets doet. Wil je eerst de basis van goed contact? Begin dan met Communicatie de basis.
De gesprekstechniek is voor alle rollen hetzelfde, maar het onderwerp verschilt. Verzorgenden en verpleegkundigen voeren ook gesprekken over zorg, zoals een cliënt die moeite heeft met het innemen van medicijnen. Als mantelzorger, vrijwilliger of welzijnsmedewerker gebruik je MG in gewone gesprekken over bijvoorbeeld bewegen of contact. Vragen over medicijnen of zorg geef je door aan de zorgprofessional.
Wat je leert
- Je herkent de reparatiereflex bij jezelf en houdt je advies in.
- Je stelt open vragen die verandertaal uitlokken, en geen vragen die meteen naar actie springen.
- Je kiest tussen een eenvoudige, affectieve en tweezijdige reflectie.
- Je bevestigt wat je ziet, zonder een compliment of oordeel te geven.
- Je vat samen op drie manieren: verzamelend, verbindend en als overgang naar een volgende stap.
- Je benoemt ambivalentie, iemand die wil én niet wil, als normaal startpunt.
Waar je op let
- Te veel vragen achter elkaar voelen als een verhoor: doe na iedere vraag minimaal twee reflecties.
- Een reflectie klinkt als een stelling, niet als "Klopt het dat…?".
- Maak het niet groter dan het is: had iemand het over wandelen, vraag dan niet naar bewegen in het algemeen.
- Een eenvoudige reflectie te vaak herhalen voegt niets toe en kan irriteren.
- Sluit een samenvatting af met de wens van de ander, niet met een bezwaar.