Hoe reageer je als iemand twijfelt over verandering?
Leefondersteuner Priya hoort mevrouw Jansen zeggen: "Ik wandelde een tijdje elke ochtend, maar nu doe ik dat niet meer." Priya wil niet duwen, maar ook niet zomaar knikken. Vraagt ze hoe belangrijk bewegen is? Of zegt ze iets terug? Ze opent de kaart over open vragen. Daar staat dat je aansluit bij de woorden van de ander. Het gaat over wandelen, niet over bewegen in het algemeen.
Deze werkinfo is voor iedereen die met cliënten praat. Dus voor de leefondersteuner, huishoudelijke hulp, helpende (plus), verzorgende en verpleegkundige, welzijnsmedewerker, mantelzorger en vrijwilliger. De technieken gaan over het gesprek, niet over advies. Gaat het over zorg of medicatie, dan geef je wat je hoort door aan de zorgprofessional. Wil je de technieken eerst oefenen? Dat kan in de training Motiverende gespreksvoering.
Wat vind je in deze werkinfo?
Vier onderdelen, elk met voorbeeldzinnen en een korte samenvatting.
- Open vragen: vragen die beginnen met wat, hoe of waardoor, en vier soorten verandertaal.
- Reflectief luisteren: kort terugzeggen wat iemand zegt of voelt, met de eenvoudige, affectieve en tweezijdige reflectie.
- Bevestigen: het verschil tussen een compliment en een bevestiging die specifiek en oprecht is.
- Samenvatten: de verzamelende, verbindende en overgangssamenvatting, en hoe je verandertaal uitlicht.
De werkinfo verwijst naar Motiverende-gespreksvoering.com, Movisie en V&VN.
Wanneer pak je het erbij?
- Vlak voor een gesprek met iemand die twijfelt, bijvoorbeeld over meer bewegen of stoppen met roken.
- Als iemand twee kanten tegelijk noemt: wel willen, maar ook niet. Dan zoek je de tweezijdige reflectie op.
- Als je merkt dat je gesprek een verhoor wordt, met de ene vraag na de andere.
- Als iemand veel heeft verteld, stopt met praten en je aankijkt.
Waar je op let
- Doe na elke vraag minstens twee reflecties.
- Een reflectie klinkt als een stelling, niet als een vraag. Je stem gaat aan het einde omlaag.
- "Goed bezig!" is een compliment, geen bevestiging. Benoem wat je de ander ziet doen.
- Noem in een samenvatting ook de bezwaren, maar sluit af met de redenen voor verandering.
Wat het je team oplevert
Je team spreekt dezelfde taal in gesprekken over verandering: open vraag, reflectie, bevestiging, samenvatting. Collega's kunnen elkaar daarop aanspreken, bijvoorbeeld als een gesprek een verhoor wordt. Omdat de technieken voor elke rol gelden, werken huishoudelijke hulp, zorg, welzijn en vrijwilligers op dezelfde manier met de cliënt.
Hoort bij deze trainingen
- Motiverende gespreksvoering (MG) in zorg en welzijn Leer met open vragen, reflecties, bevestigen en samenvatten iemand zijn eigen redenen voor verandering te laten vinden.
- Communicatie in de zorg: de basis Communiceren met cliënt, mantelzorger en collega, met LSD en OMA. Voor helpende, verzorgende en welzijn.
- De basis van communicatie met de cliënt Duidelijk praten, echt luisteren en feedback geven bij de cliënt thuis. Voor huishoudelijke hulp en leefondersteuners.
