Training voor
Huishoudelijke hulp

Korsakov voor de huishoudelijke hulp

Herken gedrag bij het syndroom van Korsakov en weet wat helpt tijdens je werk. Voor huishoudelijke hulpen.

Inhoud bijgewerkt op Ontwikkeld door Elise van DansikGebaseerd op goedgekeurde bronnen
In het kort

Korsakov herkennen als huishoudelijke hulp: leer welk gedrag bij het syndroom van Korsakov hoort, wat helpt bij confabuleren en wanneer gedrag onveilig is.

Over de training

Hoe ga je als huishoudelijke hulp om met iemand met Korsakov?

Een cliënt zegt tegen huishoudelijke hulp Nadia: 'De keuken is al schoongemaakt.' Nadia ziet dat maar een klein deel schoon is. Als ze dat zegt, wordt de cliënt boos: 'Dat heb ik wel gedaan. Jij hebt het weer vies gemaakt.' Dat voelt als een verwijt. Maar bij het syndroom van Korsakov is dit geen onwil. De cliënt merkt zelf niet dat het geheugen tekortschiet.

Deze training over Korsakov is voor huishoudelijke hulpen. Je ziet een cliënt vaak en merkt daardoor als eerste dat er iets verandert. Je leert welk gedrag bij Korsakov hoort en wat helpt bij het schoonmaken en opruimen. Je hoeft niets op te lossen: je deelt wat je ziet met de coördinator. Werk je als leefondersteuner, helpende of verzorgende? Dan past Korsakov in de zorg beter bij je werk.

Wat je leert

  • Je legt uit wat confabuleren of 'oprecht liegen' is en waarom iemand met Korsakov dat niet expres doet.
  • Je herkent kenmerken zoals geheugenproblemen, geen initiatief, apathie, impulsiviteit en achterdocht.
  • Je reageert op een verhaal dat niet klopt zonder discussie en zonder het verhaal te bevestigen.
  • Je helpt bij een taak door samen te starten, in kleine stappen te werken en te zeggen wanneer het klaar is.
  • Je geeft kort en duidelijk je grens aan als een cliënt scheldt.
  • Je herkent wanneer gedrag onveilig wordt en wat je dan eerst doet.

Waar je op let

  • Iemand eet weinig of slecht, verwaarloost zichzelf of houdt het huishouden niet bij.
  • Je ziet meer flessen in huis, verstopte spullen, een lege of juist heel volle koelkast of een lege wasmand.
  • Iemand loopt, zit of eet anders dan eerst: het gaat om het verschil met eerder.
  • Vragen over wat al is gebeurd, zoals 'Was u vorige week bij de optocht?', lokken confabuleren uit.
  • Iemand die heel boos dichtbij komt, dreigt of je grenzen niet meer accepteert, is onveilig.
Opbouw van de training

Hoe is de training opgebouwd?

De training heeft drie modules. Je begint met stellingen, zoals of Korsakov net als Alzheimer een vorm van dementie is. In de eerste module lees je over de kenmerken. Mevrouw Aalberts vertelt bijvoorbeeld over een tuin die ze niet heeft. In de tweede module oefen je met reacties die wel en niet helpen. De laatste module bestaat uit situaties, zoals een cliënt die blijft schelden terwijl je haast hebt. Je zet ook de stappen van samen afwassen in de goede volgorde.

  • Wat is Korsakov?: wat het syndroom is, het verband met Wernicke, en kenmerken zoals confabuleren, apathie en geen ziekte-inzicht.
  • Waar moet je op letten?: reageren op negatief gedrag, grenzen aangeven, gestructureerd werken, signaleren en wat je doet bij onveilig gedrag.
  • Oefenen met voorbeelden: situaties uit de huishoudelijke hulp, zoals een cliënt die stiller is en slechter eet, of die zegt dat je het verkeerd doet.
Zo ziet de training eruit

Van starten tot certificaat, op de telefoon

Zo doorloopt je medewerker de training in de app.

Begin bij wat je al weet

De training opent met een stelling: “Korsakov is net als Alzheimer een vorm van dementie.” Je medewerker kiest waar of niet waar. Zo is meteen duidelijk wat al bekend is.

Leer in kleine stappen

De stof komt in kleine stukjes. In de module Waar moet je op letten? veegt je medewerker langs kaartjes zoals “Wat werkt wel bij verhalen die niet kloppen?”. De voortgang blijft bewaard.

Oefen met echte situaties

Dan oefenen met wat je echt tegenkomt: “Mevrouw Peters vertelt dat haar moeder, al jaren overleden, vanochtend boos op haar was. Wat helpt nu het meest?” Goed of fout, de uitleg volgt meteen.

Reflectie

Een melding met een vraag om bij stil te staan: “Raakte het gedrag van een cliënt je onlangs? Heb je erover gepraat met een collega of je leidinggevende?” Zo wordt de training een gewoonte in het werk.

Wat kun je na deze training?

Je neemt boze of beschuldigende opmerkingen minder persoonlijk, omdat je weet waar ze vandaan komen. Je werkt in een vaste volgorde en legt spullen terug op dezelfde plek. Je praat over wat je nu samen doet, niet over wat al is gebeurd. En je meldt veranderingen bij de coördinator, ook als je twijfelt.

Wat het je team oplevert

Huishoudelijke hulpen in je team werken bij cliënten met Korsakov op een vaste, voorspelbare manier. Ze schrijven afspraken op en gebruiken het cliëntplan als leidraad, zodat er minder discussie ontstaat. Signalen zoals meer alcohol of slechter eten komen bij de coördinator terecht. Bij onveilig gedrag houden ze afstand, stoppen ze zo nodig met het werk en melden ze het altijd.

Huishoudelijk medewerker van ZonZorg lapt de ramen bij een cliënt
Klantverhaal

ZonZorg helpt huishoudelijke hulp gezonder werken met Primio

570 medewerkers in de huishoudelijke hulp werken gezonder en zelfverzekerder met de Primio app

127

Modules Uit onze kennisbibliotheek

1.486

Certificaten Behaald door medewerkers

4,2

Beoordeling Van alle modules

Lees dit klantverhaal
Veelgestelde vragen

Vragen over deze training

Staat je vraag er niet bij? Bel ons op
010 - 307 24 62 of ga naar:

Neem contact op

Wat doe je als iemand met Korsakov onveilig gedrag laat zien?

Bij onveilig gedrag zorg je eerst voor veiligheid en ga je niet oplossen of corrigeren. Blijf rustig, ga niet in discussie en houd afstand. Beëindig je werk als dat nodig is. Meld onveilig gedrag altijd bij de coördinator. Praat er daarna ook over met collega's of je leidinggevende.

Hoe help je iemand met Korsakov bij het huishouden?

Je helpt door zelf de taak te starten, samen te beginnen en in kleine stappen te werken. Zeg ook duidelijk wanneer het klaar is. Bijvoorbeeld: 'We gaan nu samen de vaatwasser uitruimen. Als alles op het aanrecht staat, zijn we klaar.' Iemand met Korsakov kan zelf vaak niet starten, ook niet als de spullen klaarstaan.

Wat is confabuleren bij Korsakov?

Confabuleren is het vertellen van iets dat logisch klinkt maar niet klopt, terwijl de persoon zelf gelooft dat het waar is. Het brein vult lege stukken in het geheugen zelf in. Daarom heet het ook oprecht liegen. Ga er niet over in discussie. Reageer zonder het verhaal te bevestigen en praat over iets anders.

Wat is het syndroom van Korsakov?

Het syndroom van Korsakov is een ernstige hersenaandoening door een langdurig tekort aan vitamine B1. Dat tekort ontstaat vaak door veel alcohol drinken en slecht eten. Het geheugen is blijvend beschadigd. Genezen kan niet, maar goede ondersteuning is wel mogelijk. Korsakov wordt vaak laat herkend.

Geheel vrijblijvend

Benieuwd wat Primio voor jouw organisatie kan betekenen?

In een kort gesprek ontdekken we samen de uitdagingen van je organisatie en wat Primio daarin kan doen.

Jules Weijdema

Jules Weijdema

Adviseur en Oprichter van Primio

Tablet met het Primio-dashboard en de uitkomsten van een medewerkersenquête