Hoe begeleid je iemand met het syndroom van Korsakov?
Leefondersteuner Tim maakt samen met een cliënt met Korsakov een boodschappenlijst. De tv staat aan, er komen appjes binnen en Tim doet steeds suggesties. De cliënt wordt kortaf en zegt: 'Laat maar.' Dat is een duidelijk signaal van overprikkeling. Tim zet de tv uit en zegt: 'We doen het even anders. Ik noem de boodschappen en jij schrijft ze op.' Zo haalt hij prikkels weg en houdt de cliënt een eigen taak.
Deze training over Korsakov is voor iedereen die mensen met Korsakov begeleidt: verzorgenden en verpleegkundigen, helpenden (plus), leefondersteuners, welzijnsmedewerkers, vrijwilligers en mantelzorgers. Naast herkennen en signaleren leer je begeleiden met foutloos leren en een vaste dagstructuur. Werk je in de huishoudelijke hulp? Dan past Korsakov voor de huishoudelijke hulp beter bij je werk.
Wat je doet, hangt af van je rol. Als verzorgende, verpleegkundige of helpende begeleid je ook bij activiteiten als opstaan en aankleden, volgens het zorgplan. Als leefondersteuner gaat het om dagstructuur en taken in huis, zoals koffie zetten of samen koken. Als welzijnsmedewerker of vrijwilliger begeleid je bij activiteiten zoals een spelletje of een wandeling, en doe je geen zorgtaken. Als mantelzorger gebruik je de aanpak thuis en bespreek je wat je ziet met de zorgprofessional van je naaste.
Wat je leert
- Je herkent kenmerken van Korsakov, zoals confabuleren, geen initiatief, achterdocht en geen ziekte-inzicht.
- Je reageert op verhalen die niet kloppen zonder discussie en zonder ze te bevestigen.
- Je legt uit wat de Empathisch Directieve Benadering is: inleven combineren met duidelijke richting.
- Je leert iemand een vaste handeling aan met foutloos leren: kleine stappen, steeds dezelfde manier, zonder fouten.
- Je herkent signalen van over- en onderprikkeling en weet hoe je dan terugschakelt of samen start.
- Je weet wanneer gedrag onveilig wordt en wat je dan eerst doet.
Waar je op let
- Laat iemand bij foutloos leren niet eerst zelf proberen: fouten worden ook opgeslagen.
- Irritatie, weglopen of 'ik snap het niet' wijzen op overprikkeling.
- Veel zitten, slaperig gedrag of steeds hetzelfde vragen wijzen op onderprikkeling.
- Ander gedrag kan wijzen op pijn, een ontsteking of meer alcohol. Iemand met Korsakov voelt pijn vaak minder snel.
- Zorg dat je houding en woorden bij elkaar passen: wat je doet, weegt zwaarder dan wat je zegt.