Training voor
Verzorgende / Verpleegkundige

Intramusculair injecteren (i.m. injectie)

Intramusculair injecteren voor verzorgende en verpleegkundige: injectieplaats, techniek en dubbele controle.

Inhoud bijgewerkt op Ontwikkeld door Elise van DansikMeegelezen door Karin Theunissen, Teamleider bij KloekGebaseerd op goedgekeurde bronnen
In het kort

Intramusculair injecteren voor verzorgende en verpleegkundige: kies de juiste spier en naald, werk met de Z-techniek en organiseer de dubbele controle.

Over de training

Hoe geef je een intramusculaire injectie veilig?

Noor is wijkverpleegkundige. Ze moet bij een cliënt thuis een i.m. injectie geven, met een vrij grote hoeveelheid vloeistof. Welke spier is daar groot genoeg voor? Past de standaardnaald bij de lichaamsbouw van deze cliënt? En wie doet de dubbele controle als Noor alleen in de woning is? Bij intramusculair injecteren komen deze vragen telkens terug.

Deze training intramusculair injecteren is voor de verzorgende en verpleegkundige. Een i.m. injectie is een risicovolle handeling. Je voert die alleen uit in opdracht van een arts, als je bekwaam én bevoegd bent, en volgens het protocol van je eigen organisatie. Geef je vooral injecties onder de huid? Kijk dan bij Subcutaan injecteren.

Wat je leert

  • Je legt uit waarom medicatie in spierweefsel sneller wordt opgenomen dan in vetweefsel.
  • Je weet wanneer intramusculair injecteren wordt gebruikt en wanneer je het vermijdt.
  • Je kent de injectieplaatsen in bovenarm, dijbeen en bil, en hoe je ze opzoekt.
  • Je stemt de naaldlengte af op de cliënt, ook bij kinderen, ouderen en ernstig overgewicht.
  • Je weet wanneer je de rangeertechniek (Z-techniek) gebruikt.
  • Je weet welke medicatie een dubbele controle nodig heeft en hoe je die organiseert als je alleen werkt.

Waar je op let

  • Bij cliënten die antistollingsmiddelen gebruiken of een bloedingsstoornis hebben, is er meer risico op een spierbloeding. Overleg dan met de arts.
  • Bij alle injectieplaatsen controleer je dat je geen bloedvat raakt.
  • Een spier oppakken als dikke plooi wordt afgeraden: dan injecteer je sneller per ongeluk onderhuids.
  • Bij het dijbeen injecteer je niet te dicht bij de lies of de knie.
  • Een verkeerde plaatsing in de bovenarm kan schouderklachten of zenuwschade geven.
Opbouw van de training

Hoe is de training opgebouwd?

De training heeft zes modules en één quiz. Je begint met de bouw van spierweefsel en de rol van bloedvaten bij de opname. Daarna volgen de basiskennis: indicaties, contra-indicaties, injectieplaatsen en naaldkeuze. In de module over injectietechniek gaat het onder meer over rangeren en het afwisselen van prikplaatsen. Je vindt links naar de Vilans-werkinstructie voor de rangeertechniek. Je sluit af met de dubbele controle bij risicovolle medicatie. Tussendoor beantwoord je vragen, zoals welke injectieplaats je kiest bij een grotere hoeveelheid.

  • Spierweefsel - injecteren: spiervezels, bindweefsel en de rijke doorbloeding van spieren, en waarom actieve spieren in benen, billen en armen geschikte injectieplaatsen zijn.
  • Basiskennis - Intramusculair injecteren: indicaties en contra-indicaties, de driehoeksmethode en vingertoppenmethode voor de bovenarm, het bovenste buitenste bilkwadrant, maximale volumes per spiergroep en naaldkeuze.
  • Intramusculaire injectietechniek: de rangeertechniek bij olieachtige of irriterende vloeistoffen, controles vóór het injecteren, aandachtspunten bij kinderen en ouderen, en waarom je de huidplooitechniek liever niet gebruikt.
  • Protocollen - Intramusculair injecteren: links naar de werkinstructie en achtergrondinformatie van Vilans over de rangeertechniek.
  • In de praktijk: intramusculair injecteren
  • Dubbele controle risicovolle medicatie: de KNMP-lijst, de vijf controles, VTGM, wie de controle doet, controle op afstand met een foto, en zelfcontrole als uiterste maatregel.

Werkinfo bij deze training

Stappenplannen en kaarten die je tijdens je dienst in de app opzoekt.

Bekijk alle werkinfo

Zo ziet de training eruit

Van starten tot certificaat, op de telefoon

Zo doorloopt je medewerker de training in de app.

Begin bij wat je al weet

Eerst een korte vraag: “Waarom worden medicijnen snel opgenomen in spierweefsel?” Wat je medewerker al weet, hoeft niet opnieuw.

Leer in kleine stappen

Kaartje voor kaartje, op het moment dat het uitkomt. Zoals “Veilig en effectief injecteren” in de module Intramusculaire injectietechniek.

Oefen met echte situaties

Dan oefenen met wat je echt tegenkomt: “Je moet 4 ml injecteren. Welke injectieplaats kies jij?” Goed of fout, de uitleg volgt meteen.

Gespreid leren

Een korte melding op de telefoon haalt de stof terug: “Wat is een risico bij injecteren in de bilspier?” Zo blijft het beter hangen.

Wat kun je na deze training?

Je kiest de spier en de naald die bij de cliënt en de hoeveelheid passen. Je herkent een contra-indicatie en overlegt dan met de arts. Je weet wanneer rangeren nodig is. En je regelt de dubbele controle, ook in de wijk: met de cliënt, een collega op afstand of, als het echt niet anders kan, een vastgelegde zelfcontrole.

Wat het je team oplevert

Je team werkt bij i.m. injecties met dezelfde kennis en dezelfde afspraken over dubbele controle. Elke organisatie heeft een eigen procedure daarvoor. Afspraken met de cliënt en de reden om af te zien van dubbele controle leg je vast in het zorgdossier. De training sluit aan bij de Veilige principes in de medicatieketen. Het management speelt een rol bij het vastleggen van zelfcontrole.

In de training verwijzen we naar Vilans, de VTGM-richtlijn van V&VN, de KNMP-lijst, de Veilige principes in de medicatieketen (Verenso en IVM), de richtlijnen van het SRI en Zorg voor Beter voor verdieping.

Leefondersteuner van DSV Leven vouwt samen met een cliënt de was op aan tafel
Klantverhaal

DSV Leven versterkt leefondersteuners met praktische training in de Primio app

Leefondersteuners bij DSV Leven voelen zich zekerder in hun rol dankzij korte, praktische modules in de Primio app

25

Trainingen Voor leefondersteuners

92%

Certificaten Behaald in de eerste maanden

8+

Beoordeling Van medewerkers

Lees dit klantverhaal
Veelgestelde vragen

Vragen over deze training

Staat je vraag er niet bij? Bel ons op
010 - 307 24 62 of ga naar:

Neem contact op

Wat doe je als een dubbele controle in de thuiszorg niet lukt?

Kunnen de cliënt of mantelzorger de dubbele controle niet doen, dan kan een bekwame collega het overnemen. Dat kan ook op afstand, bijvoorbeeld met een foto van de berekening en het etiket. Lukt ook dat niet, dan is zelfcontrole een uiterste maatregel: je spreekt hardop uit wat je toedient. Leg altijd vast waarom en met wie je hebt overlegd.

Moeten opiaten dubbel gecontroleerd worden?

Nee, opiaten zoals morfine, oxycodon en fentanyl staan niet op de KNMP-lijst voor dubbele controle. Het risico bij opiaten is vooral misbruik, daarom gelden er aparte regels voor het bewaren. Een zorgorganisatie kan wel zelf besluiten om opiaten toch dubbel te controleren.

Wat is de rangeertechniek of Z-techniek?

Rangeren, of de Z-techniek, betekent dat je de huid verplaatst om te voorkomen dat vloeistof terugloopt in het onderhuidse bindweefsel. Je gebruikt deze techniek vooral bij olieachtige of irriterende vloeistoffen. Het helpt pijn en huidirritatie te beperken. De werkinstructie vind je bij Vilans.

Wanneer mag je niet intramusculair injecteren?

Intramusculair injecteren vermijd je bij cliënten die antistollingsmiddelen gebruiken of een bloedingsstoornis hebben. Bij hen is er een verhoogd risico op een spierbloeding. Overleg in dat geval met de arts over een andere manier van toedienen.

Geheel vrijblijvend

Benieuwd wat Primio voor jouw organisatie kan betekenen?

In een kort gesprek ontdekken we samen de uitdagingen van je organisatie en wat Primio daarin kan doen.

Jules Weijdema

Jules Weijdema

Adviseur en Oprichter van Primio

Tablet met het Primio-dashboard en de uitkomsten van een medewerkersenquête